Depresja — choroba XXI wieku?
Mówi się o niejcoraz więcej — i nie bez powodu. Depresja zajmuje jedno z czołowych miejsc wśród najczęstszych chorób (w Polsce cierpi na nią nawet do 1,5 miliona osób). Najczęściej dotyka osoby w wieku od 20 do 40 lat (choć nie jest to regułą) i jest jedną z głównych przyczyn niepełnosprawności związanej ze stanem zdrowia (ustępując jedynie chorobie niedokrwiennej serca).
Depresja to choroba zagrażająca życiu. Każdego dnia na świecie umiera z jej powodu 3800 osób, a w Polsce codziennie około 15 osób odbiera sobie życie. Brzmi przerażająco, prawda? Warto jednak o tym mówić, ponieważ depresję można skutecznie leczyć — to nie wyrok.
Objawy depresji
Aby rozpoznać epizod depresyjny, należy zaobserwować co najmniej 2 z 3 głównych objawów przez okres nie krótszy niż 2 tygodnie:
obniżony nastrój,
utrata zainteresowań i zdolności odczuwania przyjemności (anhedonia),
obniżony poziom energii (bierność, zwiększona męczliwość).
- obniżenie koncentracji i uwagi,
- niska samoocena i brak pewności siebie,
poczucie winy oraz własnej bezwartościowości,
pesymizm, „czarne” myśli o przyszłości,
myśli i zamiary samobójcze,
zaburzenia snu,
obniżenie apetytu.
Poniżej znajdziesz test do samodzielnej oceny oraz wstępnej diagnostyki depresji. Nie zastępuje on profesjonalnej diagnozy, ale może być pierwszym krokiem do uświadomienia sobie problemu.
Skala Depresji Becka
Ważne! Jeśli zauważasz u siebie jakiekolwiek z wymienionych objawów — nie ignoruj ich! Zwróć się po pomoc do specjalisty (lekarza, psychologa lub psychiatry). Depresja to nie powód do wstydu i nie wyrok!
Kategorie depresji (łagodna, umiarkowana, ciężka)
Podobnie jak każde zaburzenie psychiczne, depresja może występować w różnym nasileniu — od łagodnych objawów po stany ciężkie. Im więcej objawów i im są one bardziej nasilone, tym większe ryzyko dla zdrowia i życia.
Nawet łagodnej depresji nie należy ignorować. Nieleczona z czasem może się nasilać. Im dłużej trwa epizod, tym mniejsze są szanse, że ustąpi samoistnie.
Diagnoza depresji
Około 20% pacjentów zgłaszających się do terapeuty ma zaburzenia depresyjne. Skarżą się oni na złe samopoczucie, zmęczenie oraz problemy ze snem.
Jednak tylko połowa z nich trafia do specjalisty zdrowia psychicznego. Dlaczego?
lęk przed leczeniem psychiatrycznym,
poczucie winy z powodu swojego stanu
mit, że depresja to „słabość”,
błędne przekonanie, że „wystarczy wziąć się w garść”.
Wszystkie te przekonania to mity!
Przyczyny depresji
Ludzka psychika to złożony system. Nie istnieje jedna przyczyna depresji — zazwyczaj jest to połączenie czynników biologicznych i psychologicznych. Na przykład wiadomo, że terapia poznawcza może zmieniać gospodarkę hormonalną, a nawet wpływać na zaburzenia snu charakterystyczne dla depresji.
Leczenie depresji
Główne metody leczenia:
leki przeciwdepresyjne — w depresji umiarkowanej i ciężkiej,
psychoterapia — zalecana w każdej postaci depresji,
podejście skojarzone — leki + psychoterapia.
Plan leczenia powinien być indywidualny dla każdej osoby.
Co zrobić, jeśli rozpoznajesz u siebie objawy depresji?
Nie odkładaj tego — zwróć się po pomoc!
Porozmawiaj z lekarzem, zapisz się do psychologa lub psychiatry. Im szybciej rozpoczniesz leczenie, tym szybciej powróci radość życia. Pamiętaj: depresja to poważna choroba!
Nie wiesz, czym różni się psycholog, psychoterapeuta i psychiatra? Koniecznie się tego dowiedz — ta wiedza może być pierwszym krokiem do zdrowienia.
Podsumowanie
Depresja to choroba, a nie słabość. Nie czyni Cię gorszym ani mniej wartościowym. Nie jesteś sam/sama! Pomoc istnieje, a leczenie naprawdę działa. Najważniejsze to zrobić pierwszy krok i zwrócić się po wsparcie.
Przydatne książki samopomocowe
Jeśli chcesz popracować nad swoim stanem samodzielnie, zwróć uwagę na te książki:
J. Greenberger, C. Padesky — „Umysł ponad nastrojem: metody i ćwiczenia”
D. Burns — „Radość życia, czyli terapia nastroju” (oryg. Feeling Good: The New Mood Therapy)
Autorka
Yuliana Shevchuk – psycholog, psychoterapeutka
O autorce: Juliana Szewczuk to psycholożka i psychoterapeutka, założycielka Przestrzeni Psychoterapii „Kalina”. Ukończyła z wyróżnieniem Wydział Psychologii Uniwersytetu Warszawskiego. Jest certyfikowaną psychoterapeutką w nurcie terapii poznawczo-behawioralnej oraz terapii schematów. Specjalizuje się w pracy z obszarem zdrowia psychicznego, łącząc wiedzę kliniczną z praktyką terapeutyczną. Stale rozwija swoje kompetencje, pozostając w procesie ciągłego kształcenia i poszukiwania skutecznych metod wsparcia psychologicznego.
Więcej o autorce